V 2025r Spotkanie z Paulem Dennisonem

Sabina Małek - Galicka

Doradca metodyczny kształcenia specjalnego

sabinamalekgalicka@cen.edu.pl

Spotkanie z Paulem Dennisonem

Metoda Paula Dennison, znana również jako metoda Dennison, to technika stymulacji rozwojowej opracowana przez Paula Dennison'a w latach 50. XX wieku. Metoda ta opiera się na założeniu, że mózg i ciało są integralnie powiązane, a odpowiednia stymulacja ruchowa i sensoryczna może wspierać rozwój umiejętności motorycznych, poznawczych i emocjonalnych dzieci, zwłaszcza tych z trudnościami rozwojowymi.

Podstawowe założenia metody Dennison:

  • ruch i aktywność fizyczna są kluczowe dla rozwoju mózgu;
  • odnawianie naturalnych, prostych ruchów i pozycji może pobudzać rozwój funkcji neurologicznych;
  • stymulacja sensoryczna i ruchowa powinna być dostosowana do indywidualnych potrzeb dziecka;
  • metoda skupia się na poprawie koordynacji, równowagi, percepcji ciała oraz zdolności koncentracji i samoregulacji;

Zastosowanie metody w edukacji wśród dzieci z specjalnymi potrzebami: 

Metoda P. Dennisona ma szczególne znaczenie w pracy z dziećmi z różnymi trudnościami rozwojowymi, takimi jak opóźnienia rozwojowe, zaburzenia autystyczne, trudności w koncentracji czy trudności motoryczne. Dzięki jej zastosowaniu można:

  • wspierać rozwój motoryczny i sensoryczny, co ma kluczowe znaczenie dla późniejszej nauki i funkcjonowania społecznego.
  • poprawić zdolność dzieci do samoregulacji i koncentracji, co przekłada się na lepsze funkcjonowanie w środowisku edukacyjnym.
  • wzmacniać poczucie własnej wartości i pewności siebie poprzez sukcesy w wykonywaniu różnych ćwiczeń i ruchów.
  • przygotować dziecko do bardziej złożonych form nauki poprzez poprawę funkcji poznawczych

Metoda Dennison stanowi ważne narzędzie w integracji dzieci ze specjalnymi potrzebami, ponieważ:

  • umożliwia indywidualne podejście do rozwoju każdego dziecka.
  • wspiera rozwój podstawowych funkcji neurologicznych, które są fundamentem dla nauki i rozwoju społecznego.
  • ułatwia integrację sensoryczną i motoryczną, co jest kluczowe dla osiągnięcia sukcesów edukacyjnych.
  • wspiera nauczycieli i terapeutów w tworzeniu zindywidualizowanych programów rozwojowych.

Rodzaje ćwiczeń z metody Paula Dennison - to technika edukacyjna i terapeutyczna skoncentrowana na rozwijaniu funkcji percepcyjnych, koordynacji i lateralizacji u dzieci oraz dorosłych. Metoda ta obejmuje różnorodne ćwiczenia, które mają na celu poprawę integracji sensorycznej, koncentracji i umiejętności uczenia się.

  1. Ćwiczenia lateralizacji – pomagają wykształcić prawidłową dominację jednej strony ciała (np. prawa lub lewa ręka), co jest kluczowe dla rozwoju funkcji motorycznych i percepcyjnych.
  2. Ćwiczenia integracji obu półkul mózgowych – mają na celu poprawę komunikacji między półkulami mózgu, co wspiera funkcje poznawcze i uczenie się.
  3. Ćwiczenia równowagi i koordynacji – np. chodzenie po linie, skakanie na jednej nodze, ćwiczenia równoważne, które wspierają rozwój motoryki dużej i małej.
  4. Ćwiczenia koncentracji i uwagi – zadania wymagające skupienia, takie jak śledzenie ruchu palca, słuchanie i powtarzanie sekwencji dźwięków czy obrazków.
  5. Ćwiczenia percepcji wzrokowej i słuchowej – np. rozpoznawanie i nazywanie przedmiotów, ćwiczenia z obrazami, słuchanie i powtarzanie dźwięków lub słów.
  6. Ćwiczenia motoryki drobnej – manipulowanie przedmiotami, rysowanie, pisanie, które wspierają rozwój precyzyjnych umiejętności manualnych.
  7. Ćwiczenia oddechowe i relaksacyjne – pomagają w poprawie koncentracji i redukcji stresu.

Metoda Paula Dennison jest często stosowana jako uzupełnienie terapii integracji sensorycznej, logopedii czy terapii pedagogicznej, aby wspierać rozwój dzieci z trudnościami w uczeniu się, ze SPE i innymi zaburzeniami rozwojowymi.

Ćwiczenia Dennisona: przykładowy zestaw

Ćwiczenia kinezjologiczne dla dzieci i dorosłych nie są trudne – może je wykonywać niemal każda osoba. Przykładowe ćwiczenia opracowane przez autorów metody to:

  • leniwa ósemka – ćwiczenie polega na rysowaniu lub wodzeniu oczami za przedmiotem zakreślającym kształt poziomej ósemki (znak nieskończoności). Autorzy zalecają, aby ruch zawsze zaczynać od środka w lewo do góry – lewą ręką, a następnie prawą ręką i kończyć obydwoma rękoma połączonymi razem.
  • słoń – ćwiczenie to zbliżone jest do leniwej ósemki. Różnica polega na tym, że osoba wykonująca ćwiczenie powinna stać na lekko rozsuniętych nogach i trzymać głowę położoną na ramieniu ręki, która aktualnie zakreśla znak (jakby ręka była „trąbą słonia”).
  • rysowanie oburącz – ćwiczenie można rysować na kartce, flipcharcie lub w powietrzu obiema rękami. Polega na jednoczesnym rysowaniu tego samego kształtu, będącego odbiciem lustrzanym (czyli np. rysowaniem półkola jedną i drugą ręką tak, aby tworzyły koło)
  • marsz w miejscu – ćwiczenie dobrze znane osobom, które np. uczęszczają na aerobik. Maszerując w miejscu należy wysoko podnosić kolana i naprzemiennie stykać je z przeciwstawnym łokciem (lewy łokieć-prawe kolano, prawy łokieć-lewe kolano)
  • sowa – jedną ręką należy chwycić mocno bark, a głowę powoli odwracać w lewo a następnie w prawo, jednocześnie podbródek trzymając prosto. Głowa powinna maksymalnie się obracać na prawo i lewo tak, aby poluzować mięśnie karku i szyi. Ważne, aby wydech powietrza następował w trakcie ruchu głowy, a wdech w jej skrajnym położeniu.
  • zginanie stopy – w trakcie siedzenia należy zgiąć nogę w kolanie i położyć na udzie przeciwstawnej nogi (kostka na udzie). Końcami palców należy chwycić mięśnie uda nogi zgiętej, a stopę w tym czasie zginać i prostować
  • oddychanie przeponowe – wykonując to ćwiczenie należy zrobić wdech nosem, a następnie wypuszczać powietrze przez zaciśnięte wargi (jakby chciało się utrzymać przed sobą piórko w powietrzu). Ważne, aby w trakcie wdychania powietrza czuć, jak napełniają się płuca i rozszerza klatka piersiowa na wysokości przepony – w tym celu można położyć ręce na żebrach.

Metoda Dennisona daje możliwość łatwiejszej nauki oraz stymuluje nasz rozwój. Dodatkowo poprawia działanie układu nerwowego i uwalnia od stresu. W klasie maturalnej warto poznać ją bliżej.

 Metoda Dennisona

Stosując pewne ćwiczenia przez kilkanaście minut dziennie, już w krótkim czasie osiągniecie zauważalne rezultaty ? poprawicie umiejętność komunikacji, organizacji i koncentracji. Tym sposobem staniecie się pewniejsi siebie oraz łatwiej i szybciej przyjdzie Wam nauka.

Ćwiczenia zostały opracowane przez Paula Dennisona, a ich zadaniem jest usprawnienie ciała, aktywacja systemu nerwowego, rozładowanie stresu i podniesienie energii.

Z tą metodą poprawicie:

  • pisanie,
  • czytanie,
  • mowę,
  • rysowanie,
  • sprawność ruchową.

Ćwiczenia polepszą także:

  • wzrok,
  • słuch,
  • pamięć,
  • koncentrację,
  • organizację,
  • uzdolnienia artystyczne.

 

Z czym powiązana jest metoda?

Metoda powiązana jest najbardziej ze stresem, który często jest głównym powodem zahamowań w uczeniu się. Osłabia także organizm. Zadaniem Metody Dennisona jest wprowadzenie nawyku pozytywnego myślenia. Służą temu mają tzw. ćwiczenia pogłębiające oraz równoważenie emocjonalne w zakresie pozytywnej postawy.

Jak dokładnie to działa?

Metoda polega na integracji umysłu i ciała za pomocą zorganizowanych ruchów. Oparta jest na trzech prostych założeniach:

  • nauka jest naturalną, przyjemną sferą działalności każdego człowieka,
  • w naszym ciele ukryte są blokady, które utrudniają nam naukę,
  • właściwe rozpoznane blokady mogą zostać usunięte, pod warunkiem prawidłowo prowadzonego treningu.

Istotna jest także integracja obu półkul mózgowych, abyśmy mieli pełny obraz otaczającego nas świata. A przecież każda półkula ma inne zadania

Prawa półkula mózgu jest odpowiedzialna za:

  • uczucia,
  • mimikę,
  • uczenie się,
  • ogólny ogląd,
  • pamięć długotrwałą,
  • percepcję,
  • zdolności artystyczne.

Lewa półkula mózgu-logiczna odpowiada za:

  • myśli,
  • analizę,
  • przypisywanie faktów,
  • percepcję (poczucie) czasu,
  • kontrolę nad słowem,
  • porozumiewanie się werbalne,
  • ośrodek mowy,
  • porządkowanie rzeczywistości,
  • słuchanie,
  • pamięć krótką.

Dzięki współpracy obu półkul mózgowych łatwiej zaczniecie przyswajać nową wiedzę i umiejętności. Ćwiczenia z zakresu gimnastyki mózgu powodują długotrwałe zmiany, czego powodem jest rzeczywiste budowanie powiązań nerwowych w obrębie mózgu oraz ciała, dzięki czemu uczenie przebiega efektywniej i bez stresu.  Czas trwania terapii jest uzależniony od osobistych preferencji pacjenta, od jego stanu psychofizycznego.  Zaleca się, aby spotkania odbywały się nie rzadziej niż raz w tygodniu, szczególnie ważne jest również, aby wykonywać ćwiczenia zalecone przez terapeutę w domu regularnie, najlepiej codziennie.