IX 2024. Pierwsza wywiadówka. Ratunku!

Justyna Jakubczyk

Doradca metodyczny edukacji wczesnoszkolnej

justynajakubczyk@cen.edu.pl

 

Inspiracją do napisania tego artykułu stał się wpis znaleziony na forum dla nauczycieli: „Ratunku! Przede mną pierwsza wywiadówka. Bardzo się denerwuję. Proszę o wsparcie.”

 

Mimo lat doświadczenia i mnóstwa mniej lub bardziej trudnych rozmów z rodzicami uczniów, każda „wywiadówka” sprawia, że czuję napięcie i stres. Z doświadczeniem napięcie maleje, ale zupełnie nie znika. Dobre przygotowanie do spotkania z rodzicami jest bardzo ważne – spacer po znanym terenie jest łatwiejszy, niż błądzenie po omacku. Nie wszystko da się zaplanować, czy przewidzieć, jednak przemyślany scenariusz spotkania i dobra organizacja przestrzeni ułatwią przebrnięcie przez pierwszą i każdą następną wywiadówkę.

Postaram się zebrać tu różne wskazówki, które moim zdaniem są istotne dla sukcesu spotkań z rodzicami. Ich kolejność nie jest związana z wartościowaniem.  Możecie dowolnie układać proponowane elementy we własnym scenariuszu spotkania z rodzicami.

Przygotowując się do pierwszego spotkania pomyśl o tym, jak chcesz przywitać rodziców, jakie wrażenie chcesz na nich wywrzeć, jak chcesz ustawić relacje z rodzicami. Wiedz, że zarówno przestrzeń, jak i Twój ton głosu, wygląd i mowa ciała, postawa, prześlą mnóstwo komunikatów pozawerbalnych. Pierwsze spotkanie jest bardzo ważne - dobre pierwsze wrażenie mamy możliwość wywrzeć tylko raz. Poza tym ta pierwsza wywiadówka jest długim i dość formalnym spotkaniem, gdyż wymaga od wychowawców spełniania tzw. obowiązków informacyjnych. Przyjrzyjmy się tym elementom, które mają znaczenie dla

Przestrzeń

Jeśli chcesz stworzyć atmosferę otwartości, gotowości do dyskusji ustaw krzesła w kręgu, tak aby każdy mógł siebie widzieć. Tradycyjne ustawienie ławek sprzyja odczuwaniu dystansu - oto ja urzędnik siedzę za biurkiem, jestem tu najważniejszy. Wybierz to, co Ci bardziej odpowiada. Warto byś przygotował/ła długopisy i kartki do notowania – zawsze komuś będą przydatne, przecież część rodziców przyjdzie bezpośrednio po pracy. Wiem, że czasami będzie potrzebne też coś do picia. Jeśli masz taką możliwość i chęć zaproponuj zebranym wodę lub herbatę (to niej jest element konieczny).

Ty, jako wychowawca

Na odbiór drugiego człowieka wpływają takie rzeczy jak ogólna postawa ciała, ubiór, sposób wypowiadania się, mowa ciała. Niech twój strój będzie odpowiedni do okoliczności, zgodny z zwyczajem przyjętym w twojej placówce. Bardziej odpowiednim będzie strój formalny niż dresy. W ten sposób pozostajemy spójni z tym, czego uczymy naszych podopiecznych mówiąc o dostosowaniu stroju do okazji. Pamiętaj, że lepiej wybierać bardziej stonowane kolory i dodatki, które podkreślają profesjonalizm. Przygotuj kilka słów o sobie, by zaprezentować się jako osoba kompetentna, godny zaufania profesjonalista. Powiedz co jest dla ciebie ważne w roli wychowawcy, pokaż pomysł na prowadzenie klasy. Niech to nie będzie długie wystąpienie. Mów z pewnością siebie, spokojnym tonem. Jeśli sobie przygotujesz wcześniej taką krótką autoprezentację i scenariusz całego spotkania z pewnością dobrze wypadniesz! Jesteśmy pewniejsi, gdy wiemy, o czym mówimy.

Ważną sprawą jest ustalenie zasad wymiany informacji i wzajemnych kontaktów. Musisz określić sposób przepływu informacji w szkole – najpierw wychowawca, później pedagog, a na końcu dyrektor. Większość szkół pracuje na dziennikach elektronicznych. One zawierają komunikatory, pozwalają też rodzicom na bieżąco monitorować oceny swoich dzieci, co z kolei skutkuje tym, że nie musimy drukować wykazu ocen. Ustal w jaki sposób będziesz przekazywać rodzicom istotne informacje. Pamiętaj, że komunikatory nieoficjalne niosą z sobą tyle samo zalet, co zagrożeń. Lepiej posługiwać się e-dziennikiem lub zeszytem – „dzienniczkiem uwag”. Rozważ, czy chcesz przekazywać wszystkim rodzicom swój numer telefonu. Osobiście to odradzam. Warto natomiast wymieniać się kontaktami z klasową radą rodziców. Szybki kontakt z przewodniczącym, czy skarbnikiem bywa wręcz konieczny. Ustal w jakich przypadkach będziecie się komunikowali i poproś, by nie udostępniano Twojego numeru telefonu.

Podkreśl, że ze względu na dobro i bezpieczeństwo dzieci rodzice powinni przekazać do szkoły informacje dotyczące alergii czy schorzeń przewlekłych dziecka.

Przeczytaj ze statutu zapisy dotyczące sposobu usprawiedliwiania nieobecności, nadrabiania i uzupełniania zaległości. Przypomnij jak powinien wyglądać stój galowy. Opowiedz o tym jak wygląda ocenianie uczniów w klasach młodszych.

Pamiętaj, by na pierwszym spotkaniu pokazać jak się logować do e-dziennika, oraz jak działa panel komunikatora i frekwencji (usprawiedliwienia nieobecności).

 

Zgody i oświadczenia rodziców

Pakiet dokumentów formalnych może trochę się różnić w zależności od tego, w jakiej szkole pracujemy. Wymienię te konieczne oraz te, o których najczęściej słyszę w rozmowach z nauczycielami.

Artykuł. 44b ust. 8 ustawy o systemie oświaty zobowiązuje nauczycieli, z początkiem każdego roku szkolnego, do poinformowania uczniów i ich rodziców (opiekunów prawnych/faktycznych) o:

  • wymaganiach edukacyjnych niezbędnych do otrzymania przez ucznia poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z zajęć edukacyjnych, wynikających z realizowanego przez siebie programu nauczania;
  • sposobach sprawdzania osiągnięć edukacyjnych uczniów;
  • warunkach i trybie otrzymania wyższej niż przewidywana rocznej oceny klasyfikacyjnej z zajęć edukacyjnych.

Na mocy art. 44b ust. 9 ustawy o systemie oświaty wychowawca klasy ma obowiązek przekazania uczniom i ich rodzicom informacji dotyczących oceny zachowania uczniów, na początku każdego roku szkolnego:

  • warunkach i sposobie oraz kryteriach oceniania zachowania;
  • warunkach i trybie otrzymania wyższej niż przewidywana rocznej oceny klasyfikacyjnej zachowania.

Przygotuj sobie oświadczenie, w którym rodzic własnoręcznym podpisem potwierdzi spełnienie przez ciebie tych ustawowych obowiązków. Brak ich wypełnienia, w sytuacji konfliktowej, to podstawa od podważenia trybu wystawienia ocen.

Warto poinformować również o tym, że Statut jest podstawowym dokumentem regulującym życie szkoły. Jeśli są istotne procedury, to też przedstaw je na pierwszym zebraniu.

Zgody, które warto uzyskać od rodziców na pierwszym zebraniu:

  • zgody wizerunkowe, które pozwalają na przetwarzanie wizerunku dziecka, np. umieszczenia zdjęć uczniów na stronie szkoły,
  • zgoda na wyjście dziecka poza teren szkoły w obrębie miejscowości – nie musisz ich zbierać później co wyjście do kina,
  • zgoda na udział dziecka w programach, innowacjach i akcjach – jeśli twoja szkoła bierze udział w Programie dla Szkół to zbierz zgody na przekazywanie dzieciom spożywczych komponentów owocowo-warzywnych i mlecznych (zawsze robiłam sobie listę zbiorczą, dzięki której wiedziałam, które dziecko nie powinno spożywać produktów mlecznych),
  • deklaracja - zgoda na  udział w lekcji religii lub etyki,
  • zgoda na przekazanie nauczycielom i specjalistom treści dokumentacji psychologiczno-pedagogicznej lub lekarskiej nauczycielom i specjalistom pracującym na terenie szkoły z dzieckiem,
  • zgoda na logopedyczne badania przesiewowe,
  • zgoda na obserwację diagnostyczną wykonywaną na terenie szkoły przez pracowników instytucji wspierających działanie szkoły (Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej) – taki dokument pozwoli ci szybko zareagować o ile zaobserwujesz w klasie problem z relacjami lub konieczność konsultacji w ramach niepokojących cię obserwacji,
  • zgody na udział w zajęciach z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej (te przyznane przez dyrektora szkoły na mocy opinii, orzeczenia, wniosku rodzica lub nauczyciela,
  • zgody na objęcie opieką/oddziaływaniem pielęgniarki/higienistki szkolnej, stomatologa szkolnego.

 

Wybór Klasowej Rady Rodziców

Ten punkt może być najtrudniejszym. Niestety trzeba dokonać i tych ustaleń. Przewodniczący klasowej rady rodziców wchodzi w skład tej szkolnej, jest zatem reprezentantem rodziców uczniów waszej klasy na forum szkoły. To moment na podjęcie decyzji o tym, jak finansowane będą różne klasowe przedsięwzięcia. Na wypadek sytuacji krytycznej możesz przygotować sobie karteczki z imionami dzieci i wyłonić kandydatów w drodze losowania… i życzę, by nie było konieczności sięgania po „maszynę losującą”.

 

Inne informacje

Nie zapomnij również o przekazaniu pozostałych ważnych informacji:

  • plan pracy szkoły – kalendarium roku szkolnego, zwróć uwagę na dodatkowe dni wolne,
  • informacje o stroju szkolnym – jeśli obowiązuje w twojej szkole,
  • plan lekcji klasy,
  • wyposażenie ucznia – jeśli nie było okazji aby wcześniej o tym porozmawiać, omów z rodzicami potrzebne dzieciom przybory i materiały. Warto zwrócić uwagę na jakość gumek, kredek i farb, nadruk liniatury w zeszytach, rodzaj rysika w ołówkach, nożyczki z zaokrąglonymi końcówkami,
  • imiona i nazwiska oraz godziny pracy pedagoga, pedagoga specjalnego i psychologa szkolnego,
  • czas pracy świetlicy szkolnej i zasady rekrutacji,
  • oferta zajęć pozalekcyjnych,
  • informacje na temat zasad korzystania ze stołówki szkolnej,
  • informacje o możliwości skorzystania z oferty ubezpieczenia grupowego dla dzieci wybranej przez prezydium rady rodziców,
  • informacje na temat sposobu uzyskiwania legitymacji szkolnej,
  • imiona i nazwiska nauczycieli pracujących z zespołem klasowym,
  • godziny dostępności ww nauczycieli.

Pamiętaj, że twój entuzjazm i profesjonalizm to atrybuty w czasie wywiadówki. Weź głęboki oddech, uśmiechnij się i krok po kroku realizuj scenariusz pierwszego spotkania z rodzicami. Powodzenia!